Trong bản ghi cuộc gọi, phía sau giọng bà còn có một người đang đếm.
“Một người về. Hai người về.”
Sau tiếng cộc thứ ba, nó nói: “Thiếu một tên.”
Mai nghe đoạn ghi âm ba lần mới dám đưa điện thoại cho Sang.
Hai anh em ngồi sát nhau trên tấm phản cạnh bàn thờ. Ngoài gian chính, tiếng khèn đám ma át những âm thanh nhỏ dưới sàn gỗ.
Sang cầm máy của Mai, áp loa sát tai.
Giọng bà trong cuộc gọi vẫn khàn và đứt quãng như lúc anh nghe trên xe khách.
“May... đừng để nó biết tên anh mày.”
Một giọng khác nổi lên phía sau, không rõ đàn ông hay đàn bà. Mỗi chữ như bị ép qua khe đá.
“Một người về. Hai người về.”
Cộc.
Cộc.
Cộc.
“Thiếu một tên.”
Sang tắt bản ghi. Anh nhìn sang chiếc quan tài giữa nhà. Tấm vải trắng phủ mặt bà không động, nhưng chiếc điện thoại cục gạch đặt cạnh bát cơm cúng đã xoay lệch khỏi vị trí cũ. Mặt máy hướng thẳng về phía hai anh em.
“Em có trả lời nó không?” Sang hỏi.
Mai cúi đầu. “Lúc ở trên xe, em nghe tiếng bà gọi May. Em nói ‘cháu đây’.”
Páo đang ngồi cạnh bếp liền đứng dậy. Cậu bước tới, kéo cánh cửa buồng khép lại để người ngoài không nghe thấy.
“Bà dặn hai đứa về đây không được đáp bất cứ ai gọi bằng tên ở nhà.”
“Tại sao bà không nói rõ?” Mai hỏi.
“Vì nói tên ra cũng là dạy cho nó biết.”
Páo hạ giọng. Cậu kể rằng nhiều năm trước, sau một trận mưa làm sạt vách đất, bà phát hiện một phiến đá đen nằm dưới nền nhà. Từ đêm ấy, dưới sàn thường có tiếng cào. Ban đầu nó bắt chước tiếng gà, tiếng chó, rồi tiếng những người vừa rời khỏi nhà. Nó nghe được cách mọi người gọi nhau, nhưng không thể giữ một người chỉ bằng giọng nói. Nó cần biết cái tên người ấy nhận là của mình. Sau đó, nó phải được chính người ấy trả lời.
“Tên Sang và Mai ai cũng biết,” Sang nói.
“Tên trên giấy không đủ gần.” Páo đáp. “Nó cần cái tên đi theo hai đứa từ khi còn nằm trong lòng bà.”
Páo nhìn Mai. “Cháu đây” chỉ giúp nó nhận ra May; nó chưa lấy gì của cô. Nhưng Nu và May là một đôi tên. Nếu Sang nhận mình là Nu, sợi dây sẽ rời Mai, bám sang anh. Khi ấy Sang phải đáp đủ ba lần, đổi bằng ký ức về người có giọng nó mượn.
Nu và May.
Bà chỉ dùng hai cái tên ấy khi trong nhà không có khách. Từ ngày Sang xuống thị trấn, bà luôn gọi tên khai sinh. Anh từng tưởng bà quên, giờ mới hiểu bà sợ thứ dưới nền học được.
Một ký ức cũ trở lại, rõ đến mức Sang ngửi thấy mùi khói bếp trong căn nhà của hơn hai mươi năm trước.
Đêm đó, anh và Mai còn nhỏ, ngủ cùng bà trên tấm đệm bông. Gần sáng, có tiếng mẹ gọi từ dưới gầm nhà:
“Nu, mở cửa cho mẹ.”
Sang định ngồi dậy. Bà đã ghì anh xuống, một tay bịt miệng anh, tay kia ôm chặt Mai. Mẹ hai đứa khi ấy đang ngủ ở căn buồng bên cạnh.
Tiếng dưới sàn đổi sang giọng bà.
“May, xuống đây với bà.”
Mai khóc nấc nhưng không đáp. Suốt phần còn lại của đêm, bà không cho hai đứa nói một lời. Sáng hôm sau, bà lấy tro bếp lấp những vết cào mới hằn quanh phiến đá đen.
Sang chưa từng nhớ lại chuyện ấy. Có lẽ vì sau đó mẹ đưa hai anh em xuống thị trấn, rồi cuộc sống mới dần phủ lên những đêm ở bản.
“Bà ở lại đây để giữ nó à?” anh hỏi.
Páo gật đầu. “Và giữ hai cái tên không lọt xuống dưới.”
Một tiếng cộc vang lên ngay dưới chân Mai.
Cô co chân lên phản. Tiếng thứ hai đáp lại ở phía dưới chỗ Sang ngồi. Người ngoài vẫn trò chuyện, không ai quay đầu. Âm thanh ấy chỉ vừa đủ cho ba người trong buồng nghe thấy.
Chiếc điện thoại cục gạch ngoài bàn thờ sáng màn hình.
Không có pin, nó vẫn đổ chuông.
Trên màn hình hiện một chữ duy nhất: MAY.
Mai đứng bật dậy. Từ dưới sàn, giọng Sang gọi cô, nhỏ và gấp:
“May, anh ở đây. Trả lời anh đi.”
Sang nắm lấy cổ tay em gái. Anh đang ngồi ngay bên cạnh cô, nhưng tiếng nói dưới chân giống giọng anh đến cả nhịp thở.
“May.”
Mai mấp máy môi. Khuôn mặt cô tái đi như thể cái tên đang kéo hơi thở ra khỏi lồng ngực.
Páo chụp lấy chiếc bát đồng trên bàn thờ, úp xuống tấm ván. Tiếng gọi im bặt trong một nhịp, rồi chuyển sang giọng bà.
“May ngoan, xuống đỡ bà.”
Nước mắt Mai trào ra. Cô cúi người, bàn tay vô thức với về phía khe sàn.
Sang kéo cô lại. Tiếng cào dồn dưới chân Mai, mỗi lúc một mạnh hơn. Phiến ván rung lên. Trong đầu anh hiện ra bàn tay gầy của bà đêm xưa, bịt miệng anh để giữ lấy một cái tên.
Tiếng “cháu đây” đã cho nó biết May là ai. Bây giờ nó gọi Nu để khép đôi tên. Sang im lặng, nó sẽ kéo Mai xuống. Anh nhận tên, sợi dây sẽ chuyển sang anh.
Sang quay về phía chiếc điện thoại. Màn hình đổi từ MAY sang NU.
“Sang,” Páo nói gấp, “nếu cháu nhận tên, nó sẽ rời May và bám vào cháu. Cháu phải trả lời đủ ba lần.”
Sang siết chặt tay Mai.
“Tôi là Nu.”
Mọi tiếng động dưới sàn dừng lại.
Một luồng lạnh chạy từ lòng bàn chân lên gáy Sang. Màn hình điện thoại tắt phụt. Ở dưới nền, tiếng cào rời khỏi chỗ Mai, chậm rãi trườn sang phía anh, rồi lùi sâu xuống đất như một con vật vừa ngậm được thứ nó cần.
Mai ôm lấy anh. “Anh có sao không?”
Sang định nói không. Nhưng khi nhìn qua vai cô, anh thấy bức ảnh bà đặt trước quan tài.
Anh biết người trong ảnh là bà ngoại. Anh biết bà đã nuôi mình từ nhỏ, từng cõng mình qua suối, từng để dành quả trứng cuối cùng cho hai anh em. Những điều ấy vẫn nằm trong đầu như các dòng chữ đã học thuộc.
Chỉ có khuôn mặt bà biến mất.
Sang nhìn bức ảnh rất lâu. Mắt, mũi, miệng của bà vẫn hiện rõ trước anh, nhưng hễ quay đi, anh không thể ghép chúng lại thành gương mặt trong trí nhớ.
“Mai,” anh gọi, giọng khô đi. “Bà ngoại trông như thế nào?”
Ngoài gian chính, tiếng khèn ngừng giữa một hơi dài.
Dưới gầm nhà, có thứ gì đó cười bằng giọng của bà.